Waar houdt leiderschap zich eigenlijk mee bezig?

Bezig > Waar houdt leiderschap zich eigenlijk mee bezig? | inVerbinding

Leiderschap, we weten (ongeveer) wat het is, we weten (ongeveer) hoe we het ontwikkelen, maar waar houdt leiderschap zich eigenlijk mee bezig? Het thema leiderschap gaat in de meeste artikelen, boeken en theoretische onderbouwing om het ontwikkelen van evenwicht.

Evenwicht tussen sturing en zelforganisatie, tussen ratio en emotie. Tussen creatieve vergezichten en doeltreffende verander- en realisatiekracht. In de afgelopen jaren zijn er vele praktijkonderzoeken (denk aan de onderzoeken van Peters & Waterman, Collins, De Waal, et cetera) geweest naar succesvolle ondernemingen en naar de rol van leiderschap. Dit geeft een beeld van datgene waar leiderschap zich mee bezighoudt om het resultaat van ondernemingen te verbeteren.

Het ontwikkelen van richting

Hét onderwerp waar leiderschap vaak mee geassocieerd wordt. Het ontwikkelen van kernwaarden, missie, visie en strategie geeft inspiratie en richting. Binnen topondernemingen hebben kernwaarden topprioriteit, echte betekenis, en daar wordt continu strak op gestuurd. Het ontwikkelen van richting en bezig zijn met de vraag of we de goede dingen doen, zorgt voor een duidelijke focus op waar het bedrijf voor staat en draagt bij aan een beter resultaat van de onderneming.

Het ontwikkelen van duidelijkheid en betrouwbaarheid

Duidelijkheid en betrouwbaarheid vormen de basis van het systeem van processen en structuren. Dit onderdeel wordt vaak meer geassocieerd met management dan met leiderschap. Toch mag het niet ontbreken daar het alles te maken heeft met evenwicht en realisatiekracht! De ontwikkeling van het systeem helpt bij het stellen van duidelijke grenzen, maar dient medewerkers ook veel vrijheid en verantwoordelijkheid te geven. Dit vraagt van medewerkers het ontwikkelen van zelfdiscipline, waardoor niet zij, maar het systeem kan worden gemanaged. Bovenstaande leidt tot een organisatie die continu gericht is op verbeteren, afstemmen en versimpelen van processen. De organisatie kiest ervoor om alleen dat wat echt belangrijk is om verder te verbeteren, te meten en te rapporteren. Duidelijkheid en betrouwbaarheid leveren efficiency en effectiviteit in de bedrijfsprocessen op (doen we de dingen goed en steeds beter?) en dragen daarmee bij aan het verhogen van het resultaat.

Het ontwikkelen van talent en diversiteit

Medewerkers (en leidinggevenden) zijn blijvend bezig met het ontwikkelen van hun kennis en kunde. Zij ontwikkelen een hoge mate van zelfdiscipline en autonomie, en willen verantwoordelijk worden gehouden voor hun resultaten. Kortom, zij vertonen een hoge mate van zelfleiderschap en eigenaarschap. De organisatie is continu bezig met de ontwikkeling van de individuele talenten. Er wordt ingezet op het ontwikkelen van sterke punten in plaats van het verbeteren van zwakke punten. Als iedereen zijn sterke punten ontwikkelt en werkt vanuit zijn passie en talent, dan volgt een beter resultaat! Mits er bij de ontwikkeling van teams goed wordt gekeken naar diversiteit én complementariteit. Samenwerken is een basisvereiste! Trainingen zijn vooral gericht op het ontwikkelen van flexibiliteit en veerkracht.

Het ontwikkelen van vertrouwen en bevlogenheid

Vertrouwen en bevlogenheid zijn momenteel de belangrijkste topics in leiderschapsland. Door het ontwikkelen en tonen van betrokkenheid, enthousiasme en wilskracht is de voorbeeldrol van leidinggevenden groot. ‘Walk the talk’! Zij zijn sterk gericht op het coachen en faciliteren van medewerkers bij hun ontwikkeling en zijn zelf niet bang om terug te kijken om te leren. Het creëren van veiligheid, werkplezier en autonomie draagt bij aan de ontwikkeling van vertrouwen en bevlogenheid. Het gedrag in de organisatie is gericht op openheid rondom informatie en besluiten, op het betrekken van mensen bij visieontwikkeling, organisatiewaarden en besluitvorming. Fouten maken mag en worden gezien als leerproces. Deze manier van leiding geven helpt om te bouwen aan een cultuur die verandering verwelkomt. Zo’n cultuur zorgt een voor beter resultaat door verlaging van het ziekteverzuim, verhoging van de sociale innovatie en, zoals Stephen Covey aangeeft, verhoogt de snelheid in het bedrijf en verlaagt de kosten (van bureaucratie en controle).

Het ontwikkelen van verbinding

Zoals Emmanuel Gobillot in zijn boek The connected leader omschrijft, bestaat een onderneming uit twee organisaties: de formele en de ‘echte’ organisatie. De formele organisatie bestaat uit structuur, processen en regels. De echte organisatie is het complex van community's en sociale netwerken, de levensader van het bedrijf. Succesvolle leiders maken verbinding tussen deze twee organisaties én tussen de onderneming en zijn klanten. De verbinding tussen buitenwereld en binnenwereld en tussen persoonlijke doelen van medewerkers en organisatiedoelen ontwikkelt het bedrijf tot een ‘community of value’. Daarmee blijft de organisatie op de hoogte van veranderingen in de markt, wordt de betrokkenheid van klant en medewerker beter, hetgeen leidt tot minder ziekteverzuim, minder klachten, een hogere productiviteit en een beter resultaat.

Een nieuwe ontwikkeltak voor het thema leiderschap?

Als de financiële crisis ons iets heeft geleerd, dan is het dat bovenstaande punten geen garantie zijn voor succes. Al deze zaken hebben niet kunnen voorkomen dat de wereld in 2008, bij de bankencrisis, op het randje van de afgrond balanceerde. Zij hebben er ook niet voor gezorgd dat het evenwicht tussen People, Planet en Profit is hersteld. Bij nagenoeg alle financiële schandalen lagen immoreel gedrag van mensen, hebzucht en eigenbelang aan de basis van het wangedrag van de organisatie. Overigens niet alleen immoreel gedrag van degene die de regel overtrad, ook van degenen die wegkeken, hun mond niet opendeden of zich verscholen achter een of andere regel. Daarom ligt de ontwikkeling van een nog nauwelijks ontgonnen gebied voor de hand.

Het ontwikkelen van moreel besef

Het tegengaan van handelen uit eigenbelang en het ontwikkelen van duurzaamheid vraagt een organisatie die streeft naar een hoge mate van integriteit. Een organisatie die zich bewust is van het feit dat wat zij realiseert, hoort bij te dragen aan het welzijn van de mens.

Leiderschap ontwikkelt ruimte om vraagstukken die hierover gaan, zoals ethiek en moraal, een plek te geven. Om vraagstukken die gaan over wie je bent als persoon, als bedrijf, over wat je wilt, waar je naar verlangt en wat je kracht en roeping is bespreekbaar te maken. Daarmee ontstaat een nieuw evenwicht. Het evenwicht tussen enerzijds doelmatige zakelijkheid en anderzijds het diepst gevoelde ideaal en de identiteit van mens en organisatie.

Wie de herfst niet toelaat, komt nooit tot een lente.
Paul de Blot

 

Het Leiderschapsalfabet

Dit is een hoofdstuk van Hans Kwakman uit Het Leiderschapsalfabet. Het boek met 26 inspirerende hoofdstukken, dat is geschreven met Richard van der Lee, Miriam Besseling, Hans Kwakman, Marco Buschman en Pieter Taffijn.  Bestel het boek voor € 11,50 inclusief verzendkosten bij De Alfabetboeken door op de afbeelding te te klikken.

Leiderschapsalfabet > Waar houdt leiderschap zich eigenlijk mee bezig? | inVerbinding


Interessant blog? Like it op Facebook, +1 op Google, Tweet het of deel dit blog op andere bookmarking websites.

Geschreven door
Top Blogger

Hans Kwakman is organisatieadviseur, auteur van diverse managementboeken en partner bij Het Ontwikkelaarsgilde. Hij is zowel bedrijfskundig als veranderkundig geschoold en tevens trainer op het gebied van Profile Dynamics. 


Bespreek dit artikel

INFO: You are posting the message as a 'Guest'